Zaproszenie do kawiarni Czytelnik

 

Hrabal nieidylliczny - międzynarodowa konferencja naukowa w Czechach

 

Więcej informacji TUTAJ.

Referenci i referaty:

Ass. Prof. Kenichi Abe, Ph.D. (Tokijská univerzita  東京大学)

„Šatník představ“ aneb Metafory v díle Bohumila Hrabala

Hrabal často označuje své psaní za autentické a pro jeho styl se někdy používá dokonce výraz „totální realismus“. Přitom jeho raná tvorba nese stopy surrealismu. Jejím důležitým rysem je používání obrazných výrazů, zejména metafor a metonymií, které vedou nejen k polysémii slova, ale i k novému vidění světa. Pokud budeme číst Hrabalův text z perspektivy kognitivní lingvistiky, přimějeme čtenáře k tomu, aby v praxi osvědčil tezi kognitivismu, že „žijeme metaforami“. Tento příspěvek analyzuje proměny metafory ve sbírce raných prací Poupata (1970), které s řetězcem zdánlivě nesouvisejících a protichůdných čili „metafyzických“ obrazů vyžadují pozorné čtení.

---

doc. Mgr. Jakub Češka, Ph.D. (Fakulta humanitních studií Univerzity Karlovy, Praha)

Kočky v hlavě Bohumila Hrabala. Za znepokojivou novelou Autíčko

Hrabalova novela Autíčko jako by byla vepsána na rub autorova literárního životopisu. Přitom se jedná o vrcholné a komplexně pojaté dílo s tematicky uvozujícím, ale též matoucím prologem, jako i s dovozujícím epilogem. Příspěvek bude věnován tematickým souvislostem novely, centrální roli pohledu, tudíž i pohledu delegovanému, temnému, ale též láskyplnému a zhoubně vášnivému vztahu ke kočkám, který nelze odmyslit od literárních aluzí (u Hrabala zejména k hrdinům Dostojevského). Dále také základní dichotomii vnějšího a vnitřního pohledu, přičemž pouze vnější pohled může být pohledem idyly. Peklo nejsou pro Hrabala ti druzí, kteří mu vnucují idylický obraz jeho tvorby a života, nýbrž naopak on sám, především tedy jeho kočkami týraná a téměř utýraná mysl. Novela zároveň představuje Hrabalovo nesouhlasné gesto zacílené na falešný obraz sebe sama též jako „krále českých komiků“.

---

dr. hab. Przemysław Dakowicz (Wydział Filologiczny Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź)

Gesta loučení – několik vět o tom, jak Hrabal odcházel (v literatuře a od literatury)

V posledních letech Hrabalova života se v jeho literární tvorbě odehrává jistá revoluce: skutečnost, každodenní dění se stávají materií vyprávění a psaní. Autor se vrací k textu, mluví o sobě a sám se sebou, za přítomnosti čtenáře hraje literární divadlo odcházení a loučení. Příspěvek je věnován hlavním textovým příznakům rozcházení se spisovatele se světem, životem a literaturou.

„Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza - rozmowa

 

 

„Dziady” Adama Mickiewicza - rozmowa

 

 

Nagroda honorowa MISTRZ dla profesora Jarosława Ławskiego - fotorelacja

 

Nagrodę honorową środowiska TOPOI otrzymał prof. Jarosław Ławski, wybitny badacz literatury, eseista, krytyk literacki i edytor.

 

Wenecja. Wyspa Umarłych

 

Widok na San Giorgio Maggiore, w głębi po lewej zarysy Lido [fot. P. D.]

 

Giorgio Vasari, autor Żywotów najsłynniejszych malarzy, rzeźbiarzy i architektów opowiada następującą anegdotę z życia Tycjana. Kiedy artysta malował jeden z portretów najpotężniejszego człowieka szesnastowiecznej Europy, cesarza Karola V, upuścił pędzel. Władca schylił się, podniósł go i oddał malarzowi, a na jego protesty miał zareagować gnomicznym stwierdzeniem, że Tycjan godzien jest, by usługiwał mu sam imperator. Przy innej okazji Karol V powiedział podobno: „Mogę uczynić księciem kogo tylko chcę, lecz na próżno bym szukał drugiego Tycjana”. Słowa te można chyba uznać za wyraz hołdu, jaki polityka składa sztuce.

Pasja czytania: literatura czeska

 

 

Rozmowa z Adrianą Szymańską

 

Fotorelacja ze spotkania z autorkami i autorami „Twórczości”

 

15 grudnia 2023, kawiarnia Czytelnik Nowe Wydanie 

Goście specjalni: Adriana Szymańska, Zbigniew Mentzel, Eliza Studzińska, Janusz Zalewski

 

Josef Škvorecký - dialogi o autorze „Przypadków inżyniera ludzkich dusz”

 

Najbardziej niezwykłym – i zarazem najbardziej stresującym – elementem pracy nad programem poświęconym twórczości Josefa Škvoreckiego, były rozmowy z czeskimi pisarzami i badaczami literatury. 

Wędrówka po Náchodzie z Tomášem Mazalem oraz wizyty w domu Josefa Kroutvotra, w Památníku národního písemnictví (u Petra Kotýka) oraz na Wydzale Filozoficznym Uniwersytetu Karola (u prof. Michaela Špirita) i dialogi, które prowadziliśmy, na długo pozostaną w mojej pamięci.

Dziękuję autorowi zdjęć, Konradowi Wasilewskiemu, za inwencję i cierpliwość. Dziękuję całej ekipie programu Sądy Przesądy: W powiększeniu - za zaufanie. Rad jestem, że mogłem pomóc. 

 

Trzecie TWÓRCZOŚCIOWE DIALOGI - serdecznie zapraszamy!

 

 

Josef Škvorecký - wędrówka śladami autora „Tchórzy” (cz. 2.: Náchod, Lipí, Praga)

 

W gościnie u Josefa Kroutvora. Rozmawiamy o Škvoreckim. Fot. Konrad Wasilewski

Náchod, kościół św. Wawrzyńca - miejsce chrztu Škvoreckiego

 

Josef Škvorecký - wędrówka śladami autora „Tchórzy” (cz. 1.: Náchod, Port Arthur)

 

 

Siedzieliśmy w Port Arthur i Benno powiedział:

– A więc rewolucja zostaje przełożona na świętego Dygdy.

– No – powiedziałem i wsadziłem stroik do ust. – Z przyczyn technicznych, co nie? [...]

                                                                                          [Josef Škvorecký, Tchórze]

Tomáš Mazal i Konrad Wasilewski

 

Tomáš Mazal przed wejściem do restauracji Port Arthur

Poezja i krytyka - rozmowa z Karolem Maliszewskim

 

 

Sara Alicja Gołąb-Grynberg - rozmowa z Anną Ciałowicz

 

 

Tymoteusz Karpowicz - rozmowa z Janem Stolarczykiem

 

 

Zaproszenie do Wrocławia

 

 

WROCŁAWSKIE TARGI DOBRYCH KSIĄŻEK

Hala Stulecia, ul. Wystawowa 1 we Wrocławiu

1 grudnia (piątek), godz. 16:15, Rotunda nr 11 – spotkanie z Marią Woś wokół książki LeoPolka poprowadzi Przemysław Dakowicz

 

 

Zaproszenie do Warszawy

 

Zaproszenie do Torunia

 

 

Rozmowa o twórczości J. M. Rymkiewicza na łamach „Nowych Książek” (2023, nr 11)

[…]

Marzena Woźniak-Łabieniec: Sądzę, że metafizyka rozumiana jako tęsknota za ideami Platońskimi nigdy nie znikała z pola widzenia poezji, choć ich twórca wygnał poetów ze swego idealnego państwa. Tyle że była ona werbalizowana poprzez użycie różnych dykcji. Powiedziałabym, że Rymkiewicz jest raczej ogniwem. On sam inspirował się metafizycznymi poszukiwaniami znakomitych poprzedników: we wczesnej twórczości Czesławem Miłoszem, w późniejszej Bolesławem Leśmianem. Warto zauważyć, że choć obaj nicują podszewkę świata – każdy robi to na swój sposób. Miłosz poprzez użycie dykcji wysokiej, Leśmian poprzez karnawalizację tematyki śmierci. W ostatnich latach ta druga opcja była Rymkiewiczowi znacznie bliższa. Ale – co ciekawe – obaj poprzednicy nie dają odpowiedzi. Ich poezja nie rozstrzyga, tylko stawia pytania i podobnie czyni autor Mojego dzieła pośmiertnego (dla mnie bardzo ciekawym „tryptykiem” dialogicznym, świadczącym o koincydencji filozofii i poezji w tym temacie są: esej Kołakowskiego Jeśli Boga nie ma…, wiersz Rymkiewicza Jeśli nie istnieje i Miłosza Jeżeli nie ma). Wśród tych, którzy przepracowali lekcję autora Czym jest klasycyzm? widziałabym natomiast między innymi Krzysztofa Koehlera z pokolenia „bruLionu” czy nieco młodszych Wojciecha Wencla i Dariusza Suskę. Sam Rymkiewicz zresztą dialogował z następcami. Jeden z wierszy poświęcił Przemysławowi Dakowiczowi jako autorowi Afazji polskiej. To ważne, bo tym, co zwraca szczególną uwagę u Rymkiewicza, jest wywodzenie diagnoz i uniwersalnych pytań metafizycznych z historycznych doświadczeń jednostek bądź narodów. Oczywiście Rymkiewicz klasycysta ma świadomość (na tym zresztą zasadza się jego program), że uniwersalne pytania o sens istnienia, zasadę świata, Boga, łączą twórców przez pokolenia. Młoda poezja ponawia te pytania własnym językiem, włączając się w ten międzypokoleniowy dialog. To zatem nie tylko klasycyzm barokowy, ale i czerpiący z romantyzmu i współczesności, choć poeta pozostaje nieufny wobec awangardy.